- თემები / თეგები: Module E · Maya · Tzolk’in · Haab’ · modular arithmetic
- წყარო / ენობრივი მოვლენა: მაიას კალენდარი — კალენდარული ციკლი
- კონკურსი / კონტექსტი: სალინგვისტო ოლიმპიადის მოდული E
- ლინგვისტური მიმოხილვა: მაიას კალენდარი აერთიანებდა 260-დღიან საკრალურ და 365-დღიან მზის ციკლებს, რომელთა სრული თანხვედრა ყოველ 52 წელიწადში ერთხელ მეორდებოდა.
ლინგვისტური ამოცანის პირობა
მაიების კალენდარში ერთდროულად ტრიალებს ორი ბორბალი:
🔵 Tzolk’in (260 დღე) - რიცხვი 1–13 იცვლება ციკლურად. - სახელი (20 სახელისგან) იცვლება ციკლურად, დამოუკიდებლად რიცხვისგან. - ერთი და იგივე წყვილი (მაგ. «4 Ajaw») მეორდება ყოველ 260 დღეში ერთხელ — lcm(13, 20) = 260.
🟠 Haab’ (365 დღე) - 18 თვე, თითო 20 დღით (დღეები 0–19). - ბოლოს — 5-დღიანი Uayeb’ (დღეები 0–4). - Kumk'u-ს მოსდევს Uayeb’, შემდეგ იწყება ახალი წელი — Pop. - ერთი და იგივე თარიღი (მაგ. «3 Pop») მეორდება ყოველ 365 დღეში ერთხელ.
საწყის მომენტში (დღე 0) თარიღია 4 Ajaw, 8 Kumk'u.
დროის მსვლელობისას: - დღე 0: 4 Ajaw, 8 Kumk'u - დღე 17: 8 Kab’an, 0 Pop (დაიწყო ახალი Haab' წელი) - დღე 20: 11 Ajaw, 3 Pop (Haab’ მივიდა 3 Pop-ზე, მაგრამ Tzolk’in-ის რიცხვი გახდა 11!)
❓ ამოცანა: საწყისი დღიდან (დღე 0) რამდენი დღის შემდეგ გამოჩნდება პირველად ზუსტად 4 Ajaw, 3 Pop ერთდროულად?
საქმე 83: დროის ორი ბორბალი — Interactive IOL & GNOL Linguistics Olympiad Puzzle
Solve this self-contained International Linguistics Olympiad (IOL) & Georgian National Olympiad in Linguistics (GNOL / gnol.ge) puzzle interactively in your browser for free on Shpargalka (https://shpargalka.ge/iol/iol-83) with 4-rung Socratic Vygotsky ZPD hints that guide your reasoning without leaking answers.