მთავარი / კურსების კატალოგი / IOL / GNOL

საქმე 84: დაფარული ბერძნული

🏛️ ხაზოვანი B: აღმოაჩინე დაფარული ბერძნული კოდი! (ხაზოვანი B — მართლწერა და ფონეტიკა). ინტერაქტიული ლინგვისტური ამოცანა უფასოდ შპარგალკაზე — Interactive IOL & GNOL Linguistics Olympiad puzzle on Shpargalka.ge.

  • თემები / თეგები: Module E · Linear B · Mycenaean Greek · syllabary · orthography
  • წყარო / ენობრივი მოვლენა: ხაზოვანი B — მართლწერა და ფონეტიკა
  • კონკურსი / კონტექსტი: ხაზოვანი B-ს ორთოგრაფიული მოდელი
  • ლინგვისტური მიმოხილვა: ხაზოვანი B წარმოადგენს ძველი საბერძნეთის უძველეს მარცვლოვან დამწერლობას, რომლის გაშიფვრამაც დაამტკიცა, რომ მიკენელები ბერძნულად საუბრობდნენ.

ლინგვისტური ამოცანის პირობა

წარმოიდგინე, რომ ძველი ბერძნები წერდნენ არა ასოებით, არამედ სილაბური ნიშნებით — თითო ნიშანი ერთ მარცვალს (V ან CV) აღნიშნავს. ამ სისტემას თავისი თავისებურებები ჰქონდა და ზოგი ბგერა უბრალოდ არ იწერებოდა!

📜 ძირითადი წესები:

1️⃣ გრძელი ხმოვნები არ აღინიშნება — mātēr → ma-te (გრძელი ā და ē მოკლედ იწერება).

2️⃣ სიტყვის ბოლო თანხმოვნები (r, s) იკარგება — patēr → pa-te (r ბოლოში არ იწერება), khrūsos → ku-ru-so (s ბოლოში იკარგება).

3️⃣ დამხმარე ხმოვანი თანხმოვანთა გასაყოფად — Amnīsos → a-mi-ni-so. აქ n არ დაკარგულა: m-სა და n-ს შორის ჩაერთო დამხმარე i, რადგან სისტემა ორ თანხმოვანს ერთ მარცვლად ვერ წერს.

4️⃣ ბგერების შერწყმა — k, g და kh (ასპირირებული k) ერთი და იმავე k-სერიის ნიშნებით იწერება; ასევე p/b/ph ერთიანდება p-სერიაში. t და th ერთიანდება t-სერიაში, მაგრამ d ცალკე რჩება და არასდროს ერევა t-ს!

🔍 მაგალითი: Knōsos → ko-no-so (გრძელი ō იწერება როგორც o, ბოლო s იკარგება).

⚠️ დამატებითი წესი: სიტყვის ბოლო n იმავე წესს ემორჩილება, რასაც ბოლო r და s — ანუ ისიც იკარგება სიტყვის ბოლოს!

❓ ამოცანა: რომელი ჩანაწერი შეესაბამება სიტყვას khitōn („ტუნიკა“)?

← წინა ამოცანა IOL-ის ყველა 92 ამოცანა შემდეგი ამოცანა →

საქმე 84: დაფარული ბერძნული — Interactive IOL & GNOL Linguistics Olympiad Puzzle

Solve this self-contained International Linguistics Olympiad (IOL) & Georgian National Olympiad in Linguistics (GNOL / gnol.ge) puzzle interactively in your browser for free on Shpargalka (https://shpargalka.ge/iol/iol-84) with 4-rung Socratic Vygotsky ZPD hints that guide your reasoning without leaking answers.